PKO Bank Polski oraz Grupa PKO Banku Polskiego wypracowały bardzo dobre wyniki finansowe, osiągając zysk netto odpowiednio w wysokości 2 432 mln zł i 2 306 mln zł. W warunkach spowolnienia wzrostu gospodarczego znacząco wzrosła aktywność biznesowa Banku, dzięki czemu odnotował on zwiększenie udziałów we wszystkich grupach kredytów i depozytów. Grupa PKO Banku Polskiego wypracowała najwyższy w polskim sektorze bankowym wynik na działalności biznesowej.
Rok 2009 postawił przed sektorem bankowym w Polsce i na świecie trudne wyzwania. Tym bardziej cieszy fakt, że PKO Bank Polski nie tylko im sprostał osiągając bardzo dobre wyniki finansowe i wzmacniając pozycję lidera bankowości detalicznej, ale także wykorzystał swój potencjał stając się w tym okresie głównym bankiem finansującym polską gospodarkę. Potwierdzeniem zaufania inwestorów i akcjonariuszy do Banku, jego stabilności i perspektyw rozwoju była przeprowadzona w IV kwartale 2009 roku i zakończona pełnym sukcesem emisja akcji z prawem poboru. W efekcie na koniec 2009 roku PKO Bank Polski stał się największym bankiem pod względem aktywów w naszym regionie Europy i zyskał silne podstawy do dalszego dynamicznego wzrostu w kolejnych latach – mówi Zbigniew Jagiełło, Prezes Zarządu PKO Banku Polskiego.
Na wypracowane wyniki w głównej mierze wpłynęły:
istotny wzrost sumy bilansowej Grupy Kapitałowej PKO Banku Polskiego o 21,8 mld zł r/r do poziomu 156,5 mld zł w efekcie dynamicznego rozwoju akcji kredytowej finansowanej wzrostem depozytów klientów oraz kapitału własnego,
bezpieczna i efektywna struktura bilansu – wysoki przyrost depozytów Grupy Kapitałowej PKO Banku Polskiego o 22,1 mld zł r/r oraz dodatkowa emisja akcji pozwoliły na dynamiczny wzrost działalności biznesowej,
wzrost portfela kredytowego o 15,3% w ujęciu rocznym. Wskaźnik kredytów do depozytów na koniec 2009 roku wyniósł 93,2%,
wysoki poziom wyniku na działalności biznesowej Grupy Kapitałowej PKO Banku Polskiego 8 867,8 mln zł, przy negatywnym wpływie wyniku z tytułu odpisów aktualizujących wartość.
Wyniki Grupy Kapitałowej i Banku
Grupa Kapitałowa PKO Banku Polskiego w 2009 r. osiągnęła skonsolidowany zysk brutto w wysokości 2 943 mln zł a zysk netto w wysokości 2 306 mln zł, niższe odpowiednio o 1 034 mln zł, tj. o 26% oraz o 815 mln zł, tj. o 26,1% od uzyskanych w 2008 r. Natomiast w samym IV kwartale 2009 r. Grupa Kapitałowa osiągnęła skonsolidowany zysk brutto w wysokości 633 mln zł a zysk netto w wysokości 516 mln zł, wyższe odpowiednio o 124 mln zł, tj. o 24,4% oraz o 148 mln zł, tj. o 40,3% od uzyskanych w analogicznym okresie ubiegłego roku.
W 2009 r. jednostkowy zysk brutto PKO Banku Polskiego, wyniósł 3 055 mln zł i był o 643 mln zł, tj. o 17,4% niższy od zrealizowanego w 2008 r. Zysk netto wyniósł 2 432 mln zł i był o 449 mln zł, tj. o 15,6% niższy od uzyskanego w 2008 r. W IV kwartale 2009 r. Bank osiągnął zysk brutto w wysokości 715 mln zł oraz zysk netto w wysokości 580 mln zł, wyższe odpowiednio o 352 mln zł, tj. o 96,9% oraz o 380 mln zł, tj. 2,9x wyższe od uzyskanych w IV kwartale 2008 r.
Uzyskane wyniki finansowe przełożyły się na następujące wskaźniki finansowe
Wskaźniki finansowe
2008
3Q 2009
2009
r/r
q/q
Skonsolidowane
Zwrot z aktywów (ROA netto)
2,6%
1,6%
1,6%
-1,0 p.p.
-
Zwrot z kapitałów (ROE netto)
24,0%
15,2%
13,4%
-10,6 p.p.
-1,8 p.p.
Wskaźnik kosztów do dochodów (C/I narast.)
45,8%
47,5%
47,9%
2,1 p.p.
0,4 p.p.
Jednostkowe
Zwrot z aktywów (ROA netto)
2,4%
1,6%
1,7%
-0,7 p.p.
0,1 p.p.
Zwrot z kapitałów (ROE netto)
22,8%
14,8%
14,4%
-8,4 p.p.
-0,3 p.p.
Wskaźnik kosztów do dochodów (C/I narast.)
45,0%
46,5%
46,7%
1,7 p.p.
0,2 p.p.
Główne pozycje bilansu Grupy Kapitałowej PKO Banku Polskiego (mld zł)
Wyszczególnienie
2008
3Q2009
2009
r/r
q/q
Suma bilansowa
134,6
146,6
156,5
16,2%
6,8%
Kredyty, pożyczki udzielone klientom
101,1
111,8
116,6
15,3%
4,3%
Zobowiązania wobec klientów
102,9
117,9
125,1
21,5%
6,1%
Kapitały własne ogółem
14,0
14,8
20,4
46,0%
37,9%
Główne pozycje bilansu PKO Banku Polskiego (mld zł)
Wyszczególnienie
2008
3Q2009
2009
r/r
q/q
Suma bilansowa
131,2
143,6
153,6
17,1%
7,0%
Kredyty, pożyczki udzielone klientom
98,1
109,4
114,4
16,6%
4,6%
Zobowiązania wobec klientów
101,9
116,9
124,0
21,8%
6,1%
Kapitały własne ogółem
13,5
14,5
20,2
49,2%
39,4%
Na koniec 2009 roku współczynnik wypłacalności wyniósł: dla Banku 14,28% zaś dla Grupy Kapitałowej 14,66% i w porównaniu do stanu na koniec 2008 roku wzrósł odpowiednio o 3,0 p.p. i 3,4 p.p. W porównaniu do poprzedniego kwartału współczynnik wypłacalności wzrósł: dla Banku o 3,8 p.p. oraz dla Grupy Kapitałowej o 3,7 p.p.
Podstawowe pozycje rachunku zysków i strat Grupy Kapitałowej PKO Banku Polskiego (w mln zł)
Wyszczególnienie
2008
2009
r/r
IVQ 2008
IVQ 2009
r/r
Wynik z tytułu odsetek
6 127,3
5 051,2
-17,6%
1 618,4
1 417,2
-12,4%
Wynik z tytułu prowizji i opłat
2 411,8
2 583,0
7,1%
612,3
709,9
15,9%
Wynik pozostały
849,3
1 233,7
45,3%
222,9
200,0
-10,3%
Wynik na działalności biznesowej
9 388,4
8 867,8
-5,5%
2 453,7
2 327,1
-5,2%
Ogólne koszty administracyjne
-4 296,3
-4 243,8
-1,2%
-1 238,4
-1 139,8
-8,0%
Wynik operacyjny netto
5 092,1
4 624,0
-9,2%
1 215,2
1 187,4
-2,3%
Udział w zyskach (stratach) jednostek podporządkowanych
15,6
0,3
-97,8%
-3,7
-1,1
-69,6%
Wynik z tytułu odpisów aktualizujących
-1 130,4
-1 681,1
48,7%
-702,4
-552,8
-21,3%
Zysk brutto
3 977,3
2 943,3
-26,0%
509,2
633,4
24,4%
Podatek
-838,2
-631,5
-24,7%
-142,2
-123,7
-13,0%
Zyski (straty) udziałowców mniejszościowych
-18,5
6,2
-66,3%
-1,2
-6,8
5,6x
Zysk netto
3 120,7
2 305,5
-26,1%
368,2
516,4
40,3%
Podstawowe pozycje rachunku zysków i strat PKO Banku Polskiego (w mln zł)
Wyszczególnienie
2008
2009
r/r
IVQ 2008
IVQ 2009
r/r
Wynik z tytułu odsetek
5 968,1
4 842,4
-18,9%
1 571,3
1 367,9
-12,9%
Wynik z tytułu prowizji i opłat
2 132,8
2 363,6
10,8%
549,1
666,1
21,3%
Wynik pozostały
715,1
1 147,4
60,4%
85,2
149,9
75,8%
Wynik na działalności biznesowej
8 816,0
8 353,5
-5,2%
2 205,6
2 183,9
-1,0%
Ogólne koszty administracyjne
-3 969,2
-3 904,6
-1,6%
-1 113,0
-1 035,8
-6,9%
Wynik operacyjny netto
4 846,8
4 448,9
-8,2%
1 092,6
1 148,1
5,1%
Wynik z tytułu odpisów aktualizujących
-1 148,9
-1 393,5
21,3%
-729,5
-433,0
-40,6%
Zysk brutto
3 697,9
3 055,4
-17,4%
363,1
715,1
96,9%
Podatek
-816,6
-623,3
-23,7%
-163,3
-135,0
-17,4%
Zysk netto
2 881,3
2 432,2
-15,6%
199,8
580,1
2,9x
Wynik na działalności biznesowej osiągnięty przez Bank w 2009 roku wyniósł 8 353,5 mln zł i był niższy o (-) 462,5 mln zł, tj. o (-) 5,2% w porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego, na co wpłynął:
spadek wyniku z tytułu odsetek - o 18,9% (r/r) głównie w efekcie zawężenia marż depozytowych w wyniku spadku rynkowych stóp procentowych, przy silnym wzroście depozytów oraz dynamicznym rozwoju akcji kredytowej,
wzrost wyniku z tytułu prowizji i opłat – o 10,8% (r/r) głównie w wyniku osiągnięcia wyższych przychodów prowizyjnych z tytułu kredytów i pożyczek oraz ich ubezpieczeń, obsługi rachunków bankowych i kart, przy spadku przychodów prowizyjnych z tytułu funduszy inwestycyjnych,
wzrost wyniku pozostałego o 60,4% (r/r) na skutek:
wzrostu wyniku z pozycji wymiany o 28,5% (r/r),
wzrostu wyniku z operacji finansowych o 218,8 mln zł.
Wynik z tytułu odpisów aktualizujących z tytułu utraty wartości w 2009 roku ukształtował się na poziomie (-) 1 393,5 mln zł (+21,3% r/r). Wzrost w skali roku odzwierciedla konserwatywne podejście do wyceny ryzyka kredytowego. Wynik z odpisów w 2009 roku był gorszy od uzyskanego w 2008 roku, głównie w efekcie wzrostu odpisów na kredyty konsumpcyjne oraz kredyty gospodarcze. W stosunku do III kwartału 2009 wynik z tytułu odpisów pogorszył się o 15,1%.
W 2009 roku ogólne koszty administracyjne Banku ukształtowały się na stabilnym poziomie 3 904,6 mln zł i były o 1,6% niższe od poniesionych w 2008 roku, co w efekcie spadku wyniku na działalności biznesowej o 5,2% wpłynęło na wzrost wskaźnika C/I o 1,7 p.p. do poziomu 46,7%. Wartość wskaźnika C/I jest najniższa wśród dużych banków giełdowych. Spadek kosztów działania Banku możliwy był dzięki niższym kosztom świadczeń pracowniczych o 5,9% (r/r), przy wzroście kosztów amortyzacji o 12,2% (r/r) związanym z kontynuacją inwestycji w systemy informatyczne Banku oraz wzroście kosztów rzeczowych i pozostałych o 1,8% (r/r) (głównie podatki/opłaty oraz składka i wpłaty na Bankowy Fundusz Gwarancyjny).
Struktura zdeponowanych środków
Na koniec 2009 roku suma środków zdeponowanych w PKO Banku Polskim wynosiła 121,9 mld zł i w porównaniu do sumy z końca 2008 roku ich wolumen zwiększył się o 20,9 mld zł, głównie dzięki przyrostowi depozytów bankowości detalicznej i prywatnej o 11,8 mld zł oraz depozytów rynku korporacyjnego o 8,2 mld zł. Niewielkiej zmianie uległa także ich struktura - na rzecz wzrostu udziału depozytów rynku korporacyjnego przy spadku udziału depozytów bankowości detalicznej i prywatnej oraz depozytów małych i średnich przedsiębiorstw.
Struktura zdeponowanych środków
Stan końcowy mld zł
2008
3Q 2009
2009
r/r
q/q
Depozyty*:
101,0
115,8
121,9
20,7%
5,2%
bankowości detalicznej i prywatnej
71,4
80,7
83,2
16,5%
3,1%
małych i średnich przedsiębiorstw
8,1
7,7
8,3
2,3%
7,5%
rynku mieszkaniowego
3,5
4,0
4,2
19,1%
4,7%
rynku korporacyjnego
17,9
23,3
26,1
45,8%
12,0%
*depozyty klientów segmentu detalicznego i korporacyjnego (bez depozytów międzybankowych)
W 2009 roku PKO Bank Polski systematycznie uatrakcyjniał ofertę depozytową dla klientów indywidualnych głównie o korzystnie oprocentowane lokaty terminowe. W IV kwartale 2009 roku zaoferował Polisę strukturyzowaną WIG 20 – produkt w formie grupowego ubezpieczenia na życie i dożycie, przygotowany we współpracy z PZU Życie SA, zapewniający 100 proc. ochronę kapitału na koniec okresu odpowiedzialności Ubezpieczyciela. Polisa dawała możliwość inwestowania w największe spółki notowane na Warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych.
Ogromnym zainteresowaniem klientów cieszy się Konto Oszczędnościowe PKO Banku Polskiego, prowadzone w walutach: PLN, EUR, USD, CHF. Aktualnie Bank prowadzi w sumie ponad 838 tys. takich kont, na których klienci zgromadzili przeszło 13,8 mld złotych.
W 2009 roku PKO Bank Polski uzyskał rekordowy przyrost portfela depozytowego rynku korporacyjnego w wysokości 8,2 mld zł (wzrost o 46%), przyczyniając się tym samym do znaczącego wzrostu udziałów Banku w rynku depozytów podmiotów gospodarujących. W 2009 roku wzrosły one z poziomu 10,6% w grudniu 2008 do poziomu 13,4%.
Na koniec 2009 roku wartość kredytów brutto PKO Banku Polskiego wynosiła 117,7 mld zł i w porównaniu z końcem 2008 roku zwiększyła się o 16,4 mld zł, głównie dzięki wzrostowi wolumenu kredytów bankowości hipotecznej o 6,2 mld zł, kredytów rynku korporacyjnego o 4,2 mld zł oraz kredytów bankowości detalicznej i prywatnej o 2,7 mld zł.
Struktura portfela kredytowego
Stan końcowy mld zł
2008
3Q 2009
2009
r/r
q/q
Kredyty brutto*:
101,3
112,5
117,7
16,2%
4,6%
bankowości detalicznej i prywatnej
18,8
21,0
21,6
14,6%
2,8%
małych i średnich przedsiębiorstw
9,6
11,5
12,0
24,3%
4,6%
bankowości hipotecznej
41,4
45,5
47,5
14,9%
4,4%
rynku mieszkaniowego
6,2
7,0
7,1
15,1%
1,9%
rynku korporacyjnego
25,3
27,5
29,5
16,7%
7,0%
*bez odsetek zapadłych i niezapadłych
Wartość sprzedaży kredytów hipotecznych w 2009 roku wyniosła niemal 10,6 mld zł i była jedynie o ok. 360 mln zł niższa od uzyskanej w całym 2008 roku. Natomiast w samym IV kwartale 2009 roku ponad 3,2 mld zł i była o blisko 647 mln zł, tj. o 25 % wyższa od uzyskanej w IV kwartale 2008 roku. Rekordowe wyniki sprzedaży umocniły Bank na pozycji lidera na rynku kredytów hipotecznych. Na koniec 2009 r. udział PKO Banku Polskiego w sprzedaży złotowych kredytów hipotecznych wyniósł ponad 40%.
Ponadto PKO Bank Polski aktywnie promował kredyty z dopłatami BGK dostępne w ramach rządowego programu „Rodzina na swoim”. W całym 2009 roku sprzedaż tych kredytów wyniosła ponad 3,3 mld zł. W samym IV kwartale 2009 roku Bank zanotował wysoką sprzedaż sięgającą ponad 1 mld zł i tym samym umocnił się na pozycji lidera w sprzedaży tego produktu. Udział PKO Banku Polskiego w sprzedaży kredytów z dopłatami z BGK na koniec ubiegłego roku wyniósł blisko 60%.
W IV kwartale 2009 roku sprzedaż kredytów gotówkowych oferowanych przez PKO Bank Polski wyniosła ponad 2,4 mld zł i była o ponad 467 mln, tj. o 24% wyższa od uzyskanej w IV kwartale 2008 roku i zbliżona do uzyskanej w III kwartale 2009 roku.
Zrealizowana w 2009 roku akcja kredytowa PKO Banku Polskiego dla przedsiębiorstw stała się główną siłą napędową wzrostu rynku kredytów dla podmiotów gospodarczych. Przyrost portfela kredytowego podmiotów gospodarczych w PKO Banku Polskim był o 136% wyższy od wzrostu rynku.
Skutkiem dynamicznego rozwoju akcji kredytowej są znaczące wzrosty udziałów rynkowych. PKO Bank Polski osiągnął 15% udział w rynku kredytów dla podmiotów gospodarczych, i tym samym Bank uzyskał w 2009 roku przyrost udziałów rynkowych o 2,2 pp.
Na koniec 2009 roku wskaźnik kredytów zagrożonych wg MSSF ogółem w Banku wyniósł 7,0% (wskaźnik udziału kredytów i pożyczek wycenianych wg metody zindywidualizowanej i portfelowej) i w porównaniu do stanu na koniec III kwartału 2009 roku wzrósł o 0,3 p.p.
Wskaźnik kredytów do depozytów na koniec 2009 roku wyniósł: dla Grupy Kapitałowej 93,2 %, a dla Banku 92,2%, co oznacza spadek odpowiednio o 5 p.p. oraz 4,1 p.p w stosunku do wartości wskaźnika na koniec analogicznego okresu roku ubiegłego. W stosunku do poprzedniego kwartału wskaźnik obniżył się o 1,6 p.p dla Grupy oraz o 1,4 p.p dla Banku.
Dom Maklerski PKO Banku Polskiego jest jednym z czołowych biur maklerskich działających na krajowym rynku kapitałowym. W 2009 roku wartość obrotów DM na rynku wtórnym akcji wyniosła ponad 23 mld zł, co oznacza wzrost w odniesieniu do 2008 roku o blisko 20% - w tym samym okresie łączne obroty na GPW wzrosły o 7%. Na koniec minionego roku Dom Maklerski PKO Banku Polskiego
obsługiwał 78,4 tys. rachunków inwestycyjnych a łącznie z rachunkami rejestrowymi liczba ta wynosiła 306,9 tys. Dom Maklerski rozwijał swoją działalność w zakresie pełnienia funkcji animatora rynku i emitenta. Administrował 51 umowami w ramach animatora rynku i zajmował I pozycję w rankingu a jako animator emitenta z odpowiednio 26 umowami, zajmował III pozycję. Wartość obrotów DM PKO Banku Polskiego na rynku akcji NewConnect wyniosła 87 mln zł z drugą co do wielkości liczbą animowanych spółek - 24.
Dom Maklerski pełnił także funkcję Oferującego i Krajowego Współprowadzącego Księgę Popytu dla PKO Banku Polskiego – była to w 2009 r. największa w Polsce oferta publicznej emisji akcji z prawem poboru. Warto odnotować rolę DM PKO Banku Polskiego jako oferującego i wprowadzającego do obrotu obligacje miasta Radlin, tym samym rozpoczął świadczenie usług w nowym systemie autoryzacji i obrotu dłużnymi instrumentami finansowymi CATALYST.
PKO Bank Polski jest Dealerem Skarbowych Papierów Wartościowych, utrzymuje wysoki poziom obrotów na międzybankowym rynku stopy procentowej i rynku walutowym. W 2009 r. Bank zwiększył udział na rynku instrumentów pochodnych i rynku walutowym. Na koniec 2009 r. Bank prowadził blisko 4 tys. rachunków powierniczych a wartość przechowywanych na nich aktywów klientów wyniosła blisko 24 mld zł - w porównaniu do grudnia 2008r. wartość aktywów wzrosła o 21%.
PKO Bank Polski rozwijał ofertę kompleksowego wsparcia dużych przedsięwzięć inwestycyjnych. W minionym roku podpisał 78 umów na organizację emisji obligacji komunalnych o łącznej wartości 1,2 mld zł, 4 umowy emisji obligacji korporacyjnych z gwarancją zamknięcia emisji o łącznej wartości 1,1 mld zł, w tym program emisji obligacji w formie konsorcjum bankowego na kwotę 650 mln zł (udział Banku przekroczył 260 mln zł). Zorganizował 2 programy emisji obligacji korporacyjnych bez gwarancji zamknięcia na kwotę 2,7 mld zł. Wśród klientów Banku znalazły się między innymi: Urząd Województwa Podkarpackiego, miasta Włocławek i Kraków. Ponadto w 2009 roku Bank zorganizował konsorcja bankowe, w ramach których udzielono 20 kredytów, a udział PKO Banku Polskiego w finansowaniu wyniósł blisko 4 mld zł.
W ramach współpracy międzynarodowej, warto odnotować fakt zawarcia umowy Global Loan 2 z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym, na mocy której Bank uzyskał linię kredytową w wysokości 150 mln euro na finansowanie małych i średnich przedsiębiorstw i rozbudowę infrastruktury miejskiej.
PKO Bank Polski, jako jedyny bank działający w państwie należącym do nowych członków Unii Europejskiej, został zaproszony przez Europejski Bank Inwestycyjny do udziału we współtworzeniu Funduszu Marguerite (The 2020 European Fund for Energy, Climate Change and Infrastructure) i otrzymał status instytucji powołującej Fundusz („Core Sponsor”), a przez to mającej wpływ na politykę inwestycyjną Funduszu. Szczególnym priorytetem będą projekty energetyczne m.in. związane z redukowaniem skutków zmian klimatycznych i z rozwojem infrastruktury.