Zasady gwarantowania depozytów

Depozyty gromadzone w PKO Banku Polskim są objęte polskim systemem gwarantowania przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny (BFG). Jest to instytucja chroniąca środki pieniężne zgromadzone w bankach. Została powołana ustawą z dnia 14 grudnia 1994 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym (Dz. U. z 2007 r. Nr 70, poz. 474 z późn. zm.).

Wysokość gwarancji

Gwarancjami BFG w 100 proc. objęte są depozyty zgromadzone przez jedną osobę na rachunkach prowadzonych przez banki - uczestników systemu gwarantowania, do łącznej wysokości równowartości w złotych 100 tys. euro. Środki pieniężne zgromadzone w PKO Banku Polskim - niezależnie od tego, na ilu rachunkach deponent je zgromadził (np. posiada rachunek oszczędnościowo-rozliczeniowy oraz lokatę terminową) - są traktowane jako jeden depozyt. W przypadku rachunków wspólnych (np. należących do współmałżonków) system gwarancyjny BFG w wysokości równowartości w złotych 100 tys. euro obejmuje środki pieniężne każdego współposiadacza rachunku.

Gwarancjom BFG podlegają imienne depozyty złotowe i walutowe:

• osób fizycznych,
• osób prawnych,
• jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, o ile posiadają zdolność prawną,
• szkolnych kas oszczędności (SKO) i pracowniczych kas zapomogowo-pożyczkowych.

Oprócz środków pieniężnych zgromadzonych na wszystkich imiennych rachunkach bankowych deponenta, gwarantowane są także ich należności wynikające z innych czynności bankowych, potwierdzone imiennymi dokumentami wystawionymi przez PKO Bank Polski (m.in. przeprowadzanie rozliczeń bankowych, udzielanie gwarancji bankowych) oraz należności z tytułu dyspozycji na wypadek śmierci oraz z tytułu kwot wydatkowanych na koszty pogrzebu posiadacza rachunku, o ile należności te stały się wymagalne przed dniem zawieszenia działalności PKO Banku Polskiego. Gwarancjami objęte są również należne deponentowi odsetki, które zostaną naliczone do dnia wydania postanowienia o ogłoszeniu upadłości PKO Banku Polskiego.

Gwarancjom BFG nie podlegają depozyty:

• Skarbu Państwa i jego jednostek organizacyjnych (np. centralnej i terenowej administracji rządowej, policji, wojska, państwowej straży pożarnej),
• banków,
• podmiotów działających na podstawie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi (np. biur maklerskich, Giełdy Papierów Wartościowych, Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych),
• podmiotów działających na podstawie ustawy o działalności ubezpieczeniowej (zakładów ubezpieczeń i reasekuracji, towarzystw ubezpieczeń wzajemnych, Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego),
• podmiotów działających na podstawie ustawy o Narodowych Funduszach Inwestycyjnych i ich prywatyzacji,
• podmiotów działających na podstawie ustawy o funduszach inwestycyjnych (funduszy i towarzystw inwestycyjnych),
• podmiotów działających na podstawie ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (funduszy i towarzystw emerytalnych),
• jednostek organizacyjnych, które zgodnie z ustawą o rachunkowości nie są uprawnione do sporządzania uproszczonego bilansu oraz rachunku zysków i strat (tj. spełniających dwa z trzech następujących warunków: ponad 50 osób zatrudnionych, średnioroczne aktywa powyżej 2 mln euro, przychód netto powyżej 4 mln euro),
• akcjonariuszy banku posiadających w dniu zawieszenia działalności banku pakiet co najmniej 5 proc. akcji, a także podmiotów w stosunku do nich zależnych lub dominujących,
• członków zarządu i rady nadzorczej banku, dyrektorów i wicedyrektorów departamentów oraz oddziałów tego banku, w przypadku gdy osoby te pełniły swoje funkcje w dniu zawieszenia działalności banku lub spełnienia warunku gwarancji.

członków zarządu i rady nadzorczej banku, dyrektorów i wicedyrektorów departamentów oraz oddziałów tego banku, w przypadku gdy osoby te pełniły swoje funkcje w dniu zawieszenia działalności banku lub spełnienia warunku gwarancji.

Gwarancjami BFG nie są objęte także produkty, w przypadku, których PKO Bank Polski jedynie pośredniczy w ich sprzedaży jak np. jednostki funduszy inwestycyjnych, polisy ubezpieczeniowe, obligacje skarbowe.

Waluta wypłaty środków gwarantowanych

Wypłata gwarantowanych środków pieniężnych następuje w złotych, bez względu na to, w jakiej walucie nominowane były depozyty zgromadzone w Banku. Do obliczania równowartości euro oraz innych walut obcych w złotych stosuje się kurs średni Narodowego Banku Polskiego z dnia ogłoszenia upadłości banku. W przypadku rachunku wspólnego, czyli rachunku prowadzonego dla kilku osób, środki pieniężne przeznaczone do wypłaty dzielone są pomiędzy współposiadaczy w równych częściach, od których obliczana jest wartość gwarancji przysługującej każdemu ze współposiadaczy. Ustanowienie pełnomocnictwa do dysponowania rachunkami nie ma żadnego wpływu na wysokość świadczenia gwarancyjnego.

Zasady wypłaty środków gwarantowanych przez BFG

W przypadku ewentualnego ogłoszenia upadłości banku syndyk lub zarządca w ciągu 30 dni od dnia ogłoszenia jego upadłości, sporządza listę osób uprawnionych do otrzymania środków gwarantowanych przez BFG wraz z wyliczeniem należnych im kwot. Wypłata środków jest przeprowadzana najczęściej w placówkach upadłego banku, zgodnie z ustalonym terminarzem i powinna być dokonana nie później niż w ciągu trzech miesięcy liczonych od dnia niedostępności środków, tj. dnia zawieszenia działalności banku przez Komisję Nadzoru Finansowego. Informacja o czasie i miejscu wypłat jest ogłaszana w prasie o zasięgu ogólnopolskim oraz w placówkach upadłego banku. Deponenci mogą zwracać się po odbiór gwarantowanych środków również w terminie późniejszym bezpośrednio do BFG do 5 lat od ogłoszenia upadłości banku.
Środki gwarantowane wypłacane są osobom uprawnionym do ich odbioru, czyli deponentom, ich pełnomocnikom, przedstawicielom ustawowym lub następcom prawnym. Istnieje jednak obowiązek zawieszenia wypłaty środków gwarantowanych deponentowi w przypadku, gdy przeciwko niemu prowadzone jest postępowanie karne (do czasu zakończenia postępowania), z którego wynika, że środki objęte gwarancją mogą być związane z procederem zwanym "praniem pieniędzy", czyli procederem obejmującym wszelkiego rodzaju operacje finansowe mające na celu wprowadzenie do legalnego obrotu wartości majątkowych, które pochodzą z nielegalnych źródeł.

Odzyskanie części środków, która nie jest gwarantowana przez BFG

Deponenci mogą także odzyskać tę część środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach, która nie jest objęta limitem gwarantowanym przez BFG. Jest to możliwe w trakcie postępowania upadłościowego z masy upadłościowej banku. W Polsce działają również inne instytucje, których celem jest ochrona nieprofesjonalnych uczestników rynku finansowego, czyli klientów instytucji finansowych. Na przykład Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny (UFG), który jest instytucją zabezpieczającą interesy osób ubezpieczonych. Wymagane ustawą o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym informacje na temat sytuacji ekonomiczno-finansowej PKO Banku Polskiego dostępne są w dziale Relacje inwestorskie serwisu internetowego Banku. Więcej informacji na temat zasad gwarantowania depozytów znajduje się na stronach internetowych Bankowego Funduszu Gwarancyjnego (www.bfg.pl).