2015-05-27

Komunikat Związku Banków Polskich

Banki w roku 2015 przeznaczą ponad 800 mln zł na pomoc kredytobiorcom mieszkaniowym.

Polski sektor bankowy zarówno w okresie dużego zainteresowania produktami walutowymi, jak również w okresie zawirowań na rynkach finansowych, światowego kryzysu gospodarczego jak i obecnie, po decyzji Szwajcarskiego Banku Narodowego, prowadzi aktywne działania stabilizujące w obszarze produktów finansowania mieszkalnictwa.

W  pierwszych dniach po gwałtownym wzroście kursu franka w połowie stycznia br. Związek Banków Polskich przygotował rozwiązania, których celem było udzielenie pomocy osobom posiadającym kredyt we franku w spłacie wyższych rat. W tym celu banki uwzględniły ujemne oprocentowanie LIBOR, co wpłynęło na znaczące obniżenie oprocentowania, zmniejszyły wielkość spreadu, zezwoliły na wydłużenie okresu spłaty kredytu i odstąpiły od żądania dodatkowych zabezpieczeń kredytów. Istotą tych propozycji i ich skuteczności jest elastyczne podejście banków do klientów dające możliwość terminowej regulacji zobowiązań. W wyniku podjętych działań rata kredytowa klientów posiadających kredyt w CHF po wprowadzeniu propozycji sektora bankowego powinna być równa lub nieznacznie wyższa od raty sprzed 15 stycznia 2015 roku.

Skutkiem tych działań w bieżącym roku nastąpi uszczuplenie dochodów banków o kwotę ponad 300 mln zł. Działania te banki podejmują w poczuciu odpowiedzialności wobec swoich klientów, sytuacji gospodarczej kraju oraz potrzeby stabilizowania sytuacji w sektorze.

- Obecnie sektor bankowy przedstawia propozycje dalszych działań, które skierowane są do niektórych grup klientów. Banki w ramach posiadanych możliwości finansowych i przyzwolenia społecznego pragną w szczególności pomóc rodzinom i osobom uboższym, które nabyły mieszkanie na własne potrzeby oraz osobom dotkniętym zdarzeniami losowymi. Pomoc ta jest systemowym rozwiązaniem, które banki w ramach swojej działalności mogą samodzielnie zaproponować – powiedział Krzysztof Pietraszkiewicz podczas konferencji prasowej 27 maja. - Wymaga podkreślenia fakt, że w innych krajach, np. USA, Irlandii, Hiszpanii i na Węgrzech pomoc kredytobiorcom była udzielana w ramach programów rządowych – dodał Prezes ZBP.

Banki zdecydowały się współfinansować zaproponowany przez przedstawicieli władz Fundusz Wsparcia Restrukturyzacji Kredytów Hipotecznych. Banki zadeklarowały zasilenie tego funduszu w łącznej wysokości 125 mln PLN. Zadaniem Funduszu jest wsparcie dla kredytobiorców posiadających kredyty mieszkaniowe w każdej walucie. Przewiduje się, że pomoc udzielana będzie do wysokości 100% raty kapitałowo-odsetkowej w okresie 12 miesięcy, nie więcej niż 1500 PLN miesięcznie. Udzielenie wsparcia następować będzie w przypadku niekorzystnego zdarzenia losowego u kredytobiorcy, utraty pracy lub choroby. Poza szczególnymi przypadkami pomoc będzie mieć charakter zwrotny.

Banki zdecydowały również o stworzeniu wewnętrznych funduszy stabilizacyjnych skierowanych wyłącznie do kredytobiorców posiadających kredyt we frankach szwajcarskich. W ramach wewnętrznych funduszy system dopłat będzie dostępny po przekroczeniu określonego poziomu granicznego kursu szwajcarskiej waluty. Wsparcie lub pomoc będą udzielane według następującej zasady: mieszkanie do 75 m2 lub dom do 100 m2 i dochód kredytobiorcy niższy od średniej krajowej w momencie złożenia wniosku o podpisanie aneksu. Warunkiem udzielenia pomocy jest regularna obsługa kredytu. Na to rozwiązanie banki łącznie przeznaczą w najbliższym czasie od 300 do 600 mln zł.

Dla skutecznego złagodzenia problemu kredytobiorców mieszkaniowych w walutach niezbędne jest powiązanie inicjatywy sektora bankowego z wdrażaniem odpowiednich regulacji rachunkowych związanych z funkcjonowaniem systemu dopłat oraz rozstrzygnięcia kwestii podatkowych PIT i CIT. Ponadto koniecznym jest jak najszybsze podjęcie prac legislacyjnych, które umożliwią powstanie Funduszu Wsparcia Restrukturyzacji Kredytów Hipotecznych.

Zgodnie z zapowiedzią w najbliższym czasie banki wdrożą rozwiązania umożliwiające kredytobiorcom przenoszenie zabezpieczeń hipotecznych w celu ułatwienia zbycia mieszkania lub jego zamiany.

Całość działań w ujęciu historycznym, dotyczących kredytów mieszkaniowych, w tym kredytów denominowanych we frankach szwajcarskich, szeroko zaprezentowana została w publikacji „Biała księga kredytów frankowych w Polsce”. Aktywność środowiska bankowego polegała na przedstawianiu postulatów szerszej regulacji rynku kredytów walutowych, wprowadzenia skoordynowanej polityki finansowania mieszkalnictwa oraz konieczność promocji oszczędzania na cele mieszkaniowe. Obecnie realizowany i wdrażany program wsparcia stanowi poważne obciążenie dla banków i ich klientów i to w warunkach drastycznego wzrostu obciążeń banków w następstwie międzynarodowych i krajowych regulacji, przerzucania na banki i ich klientów kosztów restrukturyzacji SKOK, wprowadzania nowych wymogów kapitałowych, podwyższania obciążeń na Bankowy Fundusz Gwarancyjny oraz ograniczania przychodów sektora bankowego.

Banki będą na bieżąco informować swoich klientów o podjętych działaniach na swoich stronach internetowych.

Deklaracja w sprawie udzielenia przez banki wsparcia dla kredytobiorców posiadających kredyty mieszkaniowe, w tym walutowe

 

2015.03.10

Podsumowanie dotychczasowych działań dotyczących ograniczenia skutków skokowego wzrostu kursu CHF:

- 1% spread przy obsłudze kredytów hipotecznych udzielonych we franku szwajcarskim;
- uwzględnienie ujemnej stawki LIBOR w koszcie kredytu hipotecznego udzielonego klientom indywidualnym w CHF, bez względu na indywidualne harmonogramy spłat;
- zwrot części raty kapitałowej w przypadkach, gdy ujemna stawka bazowa przekracza marżę;
- możliwość przewalutowania kredytu na PLN z zastosowaniem średniego kursu NBP oraz brak prowizji za przewalutowanie;
- zawieszenie spłaty kredytu (tzw. wakacje kredytowe - zawieszenie na okres 1 miesiąca) bez konieczności aneksowania umowy oraz wydłużenie okresu kredytowania (w ramach dopuszczonych przepisami wewnętrznymi limitów dla danego produktu);
- uelastycznienie zasad restrukturyzacji kredytów hipotecznych polegające na niepobieraniu prowizji od umowy restrukturyzacyjnej oraz nieuzależnianiu podpisania umowy restrukturyzacyjnej od ustanowienia dodatkowego zabezpieczenia kredytu lub pożyczki;
- nie podejmowanie działań mających na celu ustanowienie dodatkowego zabezpieczenia w przypadku, gdy zadłużenie przewyższa wartość nieruchomości.
 
W przypadku zmian, gdzie konieczne jest zawarcie aneksu do umowy kredytowej, bank nie pobiera prowizji za tą czynność. Dotyczy to wyłącznie sytuacji opisanych i wymienionych powyżej. Rozwiązania mają zastosowanie wobec wszystkich klientów banku, także Nordea, których umowy w wyniku fuzji przejął PKO Bank Polski.
Klientów przewidujących problemy w terminowej spłacie kredytu bank zachęca do bezpośredniego kontaktu, w celu znalezienia optymalnego rozwiązania.

 

2015.02.03

PKO Bank Polski realizuje rekomendacje Związku Banków Polskich przedstawione 29 stycznia br.

Jak już informowaliśmy, bank uwzględnia ujemną stawkę LIBOR w koszcie kredytu hipotecznego udzielonego klientom indywidualnym w CHF. Ponadto zdecydował, by bez względu na indywidualne harmonogramy spłat wdrożyć korzystną dla klientów aktualizację wysokości stawki bazowej (LIBOR 3M albo LIBOR 6M) wcześniej – już w przyszłym tygodniu. Dotyczy to kredytobiorców, których oprocentowanie nie zostało jeszcze zmienione z uwzględnieniem ujemnych stawek LIBOR obowiązujących od 18 grudnia 2014 roku.

Bank będzie również zwracał klientom część raty kapitałowej w przypadkach, gdy ujemna stawka bazowa przekroczy marżę. Ze względu na niezbędne wdrożenia w systemach IT zmiana ta zostanie wprowadzona pod koniec lutego br. i będzie obowiązywać zgodnie z rekomendacją ZBP do końca 2015 roku. 

Ponadto do 30 czerwca br. PKO Bank Polski stosuje 1 proc. spread dla spłat kredytów w CHF. Jednocześnie oferuje rozwiązania, które mogą wesprzeć klientów znajdujących się w trudnym położeniu, tj. wydłużenie okresu kredytowania, skorzystanie z wakacji kredytowych bez konieczności aneksowania umowy czy spłatę kredytu bezpośrednio w walucie obcej. W przypadku zmian, gdzie konieczne jest zawarcie aneksu do umowy kredytowej, bank nie pobiera prowizji za tą czynność. PKO nie podejmuje też żadnych działań mających na celu ustanowienie dodatkowego zabezpieczenia w przypadku, gdy zadłużenie przewyższa wartość nieruchomości.Umożliwia również kredytobiorcom bezprowizyjną zamianę waluty kredytu z CHF na PLN po kursie równym średniemu kursowi NBP. Klientów przewidujących problemy w terminowej spłacie kredytu bank zachęca do bezpośredniego kontaktu.

Powyższe rozwiązania mają zastosowanie wobec wszystkich klientów banku, także Nordea, których umowy w wyniku fuzji przejął PKO Bank Polski. 

 

2015.01.26

Propozycje dla klientów indywidualnych posiadających kredyt hipoteczny we franku szwajcarskim

Od 27 stycznia br. PKO Bank Polski stosuje 1% spread przy obsłudze kredytów hipotecznych udzielonych we franku szwajcarskim. Jednocześnie uwzględni ujemną stawkę LIBOR CHF w koszcie kredytu hipotecznego w stosunku do wszystkich klientów oraz umożliwi wydłużenie terminu spłaty w ramach maksymalnego okresu kredytowania. Działania te w istotnym stopniu powinny skompensować klientom wzrost raty kredytu wynikający z umocnienia franka.  
                                                      
– Podchodzimy w sposób proaktywny i jednocześnie odpowiedzialny do problemu znacznego umocnienia franka szwajcarskiego. Wdrażamy rozwiązania, które powinny istotnie ułatwić klientom obsługę kredytów w najbliższym czasie. Zalecamy też ostrożne działanie, w szczególności w kontekście czasu niezbędnego na ukształtowanie się nowego kursu równowagi CHF – mówi Zbigniew Jagiełło, prezes Zarządu PKO Banku Polskiego.

Ze względu na znaczny wzrost kursu franka względem złotego (o około 20%) i pogorszenie sytuacji posiadaczy kredytu w tej walucie na skutek decyzji szwajcarskiego banku centralnego z 15 stycznia br., PKO Bank Polski podjął decyzję o obniżeniu spreadu (różnica w cenie, po której sprzedawana i kupowana jest waluta) do 1 proc. do końca czerwca br. dla spłat kredytów w CHF. Jednocześnie oferuje rozwiązania, które mogą wesprzeć klientów znajdujących się w trudnym położeniu, tj. wydłużenie okresu kredytowania, skorzystanie z wakacji kredytowych bez konieczności aneksowania umowy czy spłatę kredytu bezpośrednio w walucie obcej. Rozpoczął również prace nad rozwiązaniami, które mają zachęcić kredytobiorców do ograniczenia ryzyka kursowego i przewalutowania kredytów w przyszłości. Klientów przewidujących problemy w terminowej spłacie kredytu Bank zachęca do bezpośredniego kontaktu w celu znalezienia najlepszego rozwiązania. Bank nie podejmuje też obecnie żadnych działań mających na celu ustanowienie dodatkowego zabezpieczenia w przypadku, gdy zadłużenie przewyższa wartość nieruchomości.

W PKO Banku Polskim oprocentowanie kredytów hipotecznych w CHF najczęściej oparte jest na rynkowej stawce 3M LIBOR oraz marży. W efekcie decyzji szwajcarskiego banku centralnego o obniżeniu stóp procentowych do poziomu -0,75%, stawka referencyjna, po której banki pożyczają nawzajem środki spadła do historycznie niskich poziomów. W tej sytuacji w koszcie kredytu hipotecznego bank uwzględni ujemną wartość LIBOR w stosunku do wszystkich klientów.

Z punktu widzenia klientów, a także banków kluczowe będzie na jakim poziomie ukształtuje się kurs franka w najbliższym czasie. Obecnie mamy do czynienia z podwyższonym ryzykiem prognoz, wynikającym m.in. z najbliższej decyzji Europejskiego Banku Centralnego w sprawie tzw. poluzowania polityki monetarnej czy wyborów parlamentarnych w Grecji. Klienci powinni oceniać ryzyko walutowe i podejmować świadome decyzje o ewentualnym przewalutowaniu kredytów, do czego bank zachęcał w latach gdy kurs był relatywnie niski i z czego niewielu zdecydowało się skorzystać.

Udział kredytów hipotecznych w CHF w całym portfelu kredytów w PKO Banku Polskim jest relatywnie nieduży i wynosi około 16% (wg stanu na koniec III kwartału). Bank jest w pełni przygotowany kapitałowo i płynnościowo do radzenia sobie ze znaczną deprecjacją złotego względem franka. Z analiz prowadzonych w sektorze bankowym wynika, że przy obecnym kursie CHF nie zachodzi jeszcze systemowe ryzyko znacznego pogorszenia jakości portfela i zaprzestania obsługi kredytów walutowych przez klientów. Kredyty hipoteczne należą do najlepiej spłacanych na rynku. Wskaźnik kredytów zagrożonych (NPL) dla kredytów hipotecznych w CHF oraz PLN to odpowiednio 3,1% oraz 3,6%, podczas gdy średni NPL dla całego portfela kredytowego banków wynosi około 8%.